ترفتالیک اسید چیست ؟

ترفتالیک اسید جزو مواد معدنی و متعلق به گروه اسید ها است و دارای فرمول شیمیایی C6H4(CO2H)2 می باشد. این اسید یکی از مهمترین مواد شیمیایی واسط در صنعت پتروشیمی می باشد که به عنوان ماده اولیه برای تولید پلی اتیلن ترفتالات استفاده می شود. اسید ترفتالیک یک ترکیب آلی جامد به صورت پودر یا بلورهای سفید(بی رنگ) است که به عنوان ماده اولیه برای تولید پلی استر نیز استفاده می شود. نام تجاری آن پی تی ای (P.T.A) می باشد و بی بو یا بوی ملایم اسید استیک دارد. مهمترین فرآیند تجاری تولید ترفتالیک اسید ، واکنش اکسایش پارازیایلن به وسیله هوا در فاز مایع در دما و فشار بالا می باشد.

بیشتر ببینید: برای مشاهده و خرید انواع مواد شیمیایی روی نوشته ضربه بزنید.

مشخصات ترفتالیک اسید

نام های دیگر اسید ترفتالیک : پارا بنزن دی کربوکسیلیک اسید, ۱و۴ بنزن دی کربوکسیلیک اسید, ترفتالیک اسید است. حلالیت در حلال های آلی: در دی متیل سولفوکسید، دی متیل فورمامید و آلکالیدها مثل پتاسیم و هیدروکسیدسدیم قابل حل است. به میزان کمی در اتانل سرد، متانول، اسید فورمیک و اسید سولفوریک حل می شود. به میزان بسیار ناچیز در کلروفورم، دی اتیل اتر و اسید استیک یخ بسته قابل حل است.

حد انفجار پایین و بالا: ذرات معلق این ماده در هوا می توانند منفجر و محترق شوند. کمترین غلظت انفجاری این ماده ۵۰ گرم در هر متر مکعب می باشد. دمای خود آتش گیری: ۴۹۶ درجه سانتیگراد ، نقطه اشتعال: ۲۶۰ درجه سانتیگراد ، نقطه ذوب: در فشار یک اتمسفر حدود ۴۰۲ درجه سانتیگراد می باشد. نقطه جوش: در دمای خیلی بالا تجزیه می شود. فشار بخار آن کمتر از ۰٫۰۰۱۳ کیلو پاسکال (۰٫۰۱ میلیمتر جیوه) در ۲۰ درجه سانتیگراد ، ۰٫۰۶۷ کیلو پاسکال (۰٫۵ میلیمتر جیوه) در ۱۲۰ درجه سانتیگراد است.

موارد کاربرد اسید ترفتالیک

از ترفتالیک اسید خالص برای تولید پلاستیک مهندسی پی تی ای ، پلاستیک بطری های نوشابه و الیاف نساجی پلی استر استفاده می شود.

هشدارهای حفاظتی شخصی:

گرد و غبار این اسید سبب تحریک و سوزش چشم می گردد برای مراقبت از چشم ها باید از عینک ایمنی استفاده شود. پی تی ای در صورت تماس با پوست سبب تحریکات پوستی می گردد در حین کار از دستکش ، کفش و لباس ایمنی مناسب استفاده نمایید. بلعیدن و خوردن ترفتالیک اسید موجب بروز التهاب و سوزش مجراهای گوارشی می گردد. در صورت تنفس گرد و غبار این اسید به مقدار زیاد سبب تحریکات تنفسی می گردد بنابراین لازم است از ماسک صورت و سیستم های محافظ تنفسی مخصوص گرد و غبار استفاده کنید. در صورت گرم شدن بیش از حد این ماده آتش می گیرد بنابراین باید در جای خنک و دمای مناسب نگهداری شود. کمترین غلظت انفجاری این ماده ۵۰ گرم در هر مترمکعب می باشد. طبق تحقیقات این اسید اثرات زیست محیطی قابل توجهی ندارد.

نظافت محیط آلوده به اسید

محلول ترفتالیک اسید خالص را که بیرون ریخته است با مواد جاذبی مانند خاک و یا شن که با این ماده واکنش نمی دهد را پاک نمائید. مواد ریخته شده را داخل ظروف مناسب، دربسته و دارای برچسب مخصوص بریزید. محوطه را با آب شستشو دهید.

نحوه ی نگهداری:

در محیط بسته مراقب گرد و غبار آن (که قابلیت انفجاری دارد) باشید که تولید نشود. با رعایت موارد ایمنی جابجائی آن در فضای باز مشکل خاصی ندارد. در زمانی که مورد استفاده قرار نمی گیرد در کیسه های بزرگ و در بسته نگهداری شوند . همچنین در مکان های خنک ، خشک و دارای تهویه مناسب و دور از مواد ناسازگار می بایست نگهداری شوند .

بیشتر بخوانید: مزایا و معایب پلی اتیلن ترفتالات